Bookmark and Share Add to Favorites  
สมาชิกเข้าสู่ระบบ
User Name:
Password:
จำการล็อกอินของฉันไว้
ลืมรหัสผ่าน | สมัครสมาชิก
ลืมรหัสผ่าน
ใสอีเมล์ที่ลงทะเบียนไว้กับเรา
ภูมิอากาศจังหวัดภูเก็ต
  สภาพอากาศจังหวัดภูเก็ต
  Phuket Weather Today
  10 Day Weather Forcast for Phuket
  สภาพอากาศภาคใต้ฝั่งตัวันตก
  ศูนย์อุตุนิยมวิทยา...ฝั่งตะวันตก
  การเปลี่ยนองศา
แผ่นดินไหวและสึนามิ
  สำนักเฝ้าระวังแผ่นดินไหว
  เรื่องแผ่นดินไหวและสึนามิ
  คลื่นยักษ์สึนามิถล่มภูเก็ต - You Tube
  แผ่นดินไหวทั่วโลก (USGS)
รวมเรื่องภูเก็ต
  PHUKET HERITAGE
แผนที่จังหวัดภูเก็ต
  แผนที่ดาวเทียม
  แผนที่ภูเก็ตแสดงระดับน้ำทะเล
สถาบันอุดมศึกษาในภูเก็ต
  มหาวิทยาลัยราชภัฏภูเก็ต
  มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตภูเก็ต
  วิทยาลัยอาชีวศึกษาภูเก็ต
  วิทยาลัยสารพัดช่างภูเก็ต
  มหาวิทยาลัยราชพฤกษ์ ศูนย์ภูเก็ต
โรงเรียนในภูเก็ต
  โรงเรียนดาวรุ่งวิทยา
  โรงเรียนภูเก็ตไทยหัว
  โรงเรียนพุทธมงคลนิมิตร
  โรงเรียนอนุบาลภูเก็ต
  โรงเรียนราไวย์เรืองวิทย์
  โรงเรียนเทศบาลเมืองภูเก็ต
  โรงเรียนเทศบาลบ้านสามกอง
  โรงเรียนเชิงทะเลวิทยาคม
บริการวิชาการ
  สถานแสดงพันธุ์สัตว์น้ำ ภูเก็ต
  สนง.วัฒนธรรมภูเก็ต
  สำนักศิลปะและวัฒนธรรม มรภ.ภูเก็ต
ค้นข้อมูลจากหอสมุด
  Library of Congress
  The British Library
  มหาวิทยาลัยราชภัฏภูเก็ต
  จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
  หอสมุดแห่งชาติ
  มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
  มหาวิทยาลัยมหิดล
  หนังสืองานศพ
ค้นเอกสาร
  พระราชบัญญัติ
  ราชกิจจานุเบกษา
สถาบันศาสนา
  @ สนง.พระพุทธศาสนาจังหวัดภูเก็ต
  @ พระพุทธมิ่งมงคลเอกนาคคีรี
เว็บเครือข่าย
  สมบูรณ์อินโฟ
  ตระกูลแซ่หลิน
  สมบูรณ์แก่นโน้ต
.

เจ้าพระยาสุรินทรราชา ( จันทร์ จันทโรจวงศ์ )

 

 

 

        เจ้าพระยาสุรินทรราชา ( จันทร์ จันทโรจวงศ์ ) เป็นผู้สำเร็จราชการหัวเมืองฝั่งตะวันตกทั้งแปดเมือง ได้แก่ เมืองถลาง เมืองภูเก็จ เมืองตะกั่วทุ่ง เมืองตะกั่วป่า เมืองก็รา เมืองคุระ เมืองพังงา เมืองคุรอด ในปีพ.ศ. ๒๓๒๗ ต่อจากเจ้าพระยาอินทวงศา

        เจ้าพระยาสุรินทรราชา เดิมชื่อ จันทร์ เป็นบุตรเจ้าพระยาชำนาญบริรักษ์ สมัยสมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ ๓ พระเจ้าอยู่หัวบรมโกษครองราชย์ระหว่างพ.ศ. ๒๒๗๖ – ๒๓๐๑  กรุงศรีอยุธยาตอนปลาย นายจันทร์เป็นมหาดเล็กเป็นที่ หลวงฤทธิ์นายเวร ได้ภรรยาเป็นหลานหลวงนายสิทธิ์นายเวร ( นายศักดิ์ นายสิทธิ์ นายฤทธิ์ นายเดช  เป็นบรรดาศักดิ์มหาดเล็ก นายเวรเป็นตำแหน่ง) ทั้งสองคน คงรับราชการปลายรัชกาลพระเจ้าอยู่หัวบรมโกษแล้วต่อมาถึงรัชกาลสมเด็จพระบรมราชาธิราชที่ ๔ กรมขุนพรพินิตครองราชย์ไม่ถึงปี คือปีพ.ศ. ๒๓๐๑ – ๒๓๐๒ สมเด็จพระบรมราชาที่ ๓ พระที่นั่งสุริยามรินทร์ พ.ศ. ๒๓๐๒ – ๒๓๑๐ ทั้งสองมองเห็นเหตุการณ์ในพระราชวังว่า ไม่น่าจะอยู่ได้คงเสียเมืองแก่พม่าเป็นแน่ นายสิทธิ์เดิมชื่อ พัฒน์ เป็นบุตรเขยเจ้าพระยานครศรีธรรมราช ท่านนี้ตั้งตนเป็นเจ้าพระยานครศรีธรรมราช ภายหลังเสียกรุงพ.ศ. ๒๓๑๐ เจ้าพระยานครจึงตั้งนายฤทธิ์ เป็นพระอุปราชเมืองนคร ครั้นสมเด็จพระเจ้าตากสินยกทัพลงไปปราบก๊กเจ้าพระยานครศรีธรรมราช ทรงเห็นว่า เจ้าพระยานครได้กระทำเช่นเดียวกับพระองค์คือตั้งตนเป็นเจ้า เพื่อรวบรวมบ้านเมืองให้สงบสุข เจ้าพระยานครมิได้เป็นข้าในพระองค์ จึงถือว่าไม่มีความผิด ทั้งสองคนจึงถูกนำตัวเข้าเมืองหลวงกรุงธนบุรี

        ครั้นถึงเมืองหลวงจึงทรงแต่งตั้งพระอุปราชจันทร์ ให้เป็น พระยาอินทรอัคราช จนถึงพ.ศ. ๒๓๒๔ สมเด็จพระเจ้าตากสินทรงถูกสำเร็จโทษ รัชกาลที่ ๑ จึงทรงตั้งให้เป็น พระยาราชวังเมือง ในกรมช้าง แล้วโปรดฯให้เลื่อนเป็น พระยาสุรินทรราชานราบดีศรีสุริศักดิ์ที่ตำแหน่งสมุหคชบาลซ้าย แล้วโปรดฯให้ไปเป็น ผู้สำเร็จราชการหัวเมืองฝั่งทะเลตะวันตก ๘ เมือง เมื่อ พ.ศ. ๒๓๒๗ พระยาสุรินทรราชาจึงอพยพครอบครัวลงมาที่เมืองถลาง  ต่อมาโปรดฯให้เป็น เจ้าพระยาสุรินทรราชาอธิบดีศรีพิชัยสงครามรามภักดีพิริยพาหะ ผู้สำเร็จราชการหัวเมืองทั้ง ๘  ผู้มีอำนาจเต็ม ในปีเดียวกันนี้ทรงตั้งเจ้าพัฒน์ เป็นเจ้าพระยาศรีธรรมาโศกราชฯ เจ้าพระยานครศรีธรรมราชด้วย

        เมื่อมาอยู่เมืองถลาง จึงได้สร้างความคุ้นเคยกับพระยาราชกปิตัน ก่อนที่พระยาราชกปิตันจะอพยพไปอยู่เมืองไทรบุรีในปีเดียวกัน จึงได้มีหนังสือโต้ตอบกันตลอด ดังหนังสือฉบับหนึ่งว่า “หนังสือท่านเจ้าพระยาสุรินทราชา ผู้สำเร็จราชการเมืองถลางบางคลีทั้ง ๘ หัวเมือง มาถึงพระยาราชกปิตัน ด้วยพม่ายกกองทัพมาครั้งนี้ เดชะพระบรมโพธิสมภารสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวปกเกล้าปกกระหม่อม แลทะแกล้วทหารชาวเมืองถลาง ได้รบพุ่งต้านต่อด้วยพม่า รั้งรากันอยู่ถึงเดือนหนึ่ง ฝ่ายพม่าล้มตายเจ็บป่วยลงประมาณ ๓๐๐ – ๔๐๐ คน พม่ายกเลิกแตกไป แต่ ณ วันจันทร์ ขึ้น ๑๔ ค่ำ เดือน ๔ ปีมะเส็ง สัปตศกนั้น แต่บัดนี้ ฝ่ายชาวเมืองตะกั่วทุ่งบางคลี เป็นเมืองเชิงทรง บ้านเรือนเรี่ยรายกันอยู่ พม่าเผาข้าวเสียเป็นอันมาก ข้าวขัดสนเห็นไม่พอเลี้ยงบ้านเมืองไปจนจะได้ข้าวในไร่ในนา ให้พระยาราชกปิตัน เห็นแก่การแผ่นดินพระเจ้าอยู่หัวสืบไป ให้ช่วยจัดแจงนายเรือแลสลูป ลูกค้าบรรทุกสินค้าแลข้าวมาจำหน่าย ณ แขวงเมืองตะกั่วทุ่งบางคลี แต่พอจะได้เจือจ่ายไปแก่ราษฎรๆจะได้ทำไร่นำสืบไป...” จดหมายฉบับนี้เขียนเมื่อวันพุธ ขึ้น ๑๔ ค่ำ เดือน๕ ปีมะเมีย อัฐศก ตรงกับวันที่ ๑๒ เมษายน จ.ศ. ๑๑๔๘ พ.ศ. ๒๓๒๙ เข้าใจว่าได้ไปตรวจการเห็นความขัดสนอาหารและเครื่องบริโภค จึงทำหนังสือถึงพระยาราชกปิตัน 

        ในปีพ.ศ. ๒๓๓๓ได้ข่าวว่าแขกเมืองไทรบุรีจะยกทัพไปตีเมืองเกาะหมาก จึงได้มีหนังสือไปบอกถึงความเป็นห่วง พร้อมทั้งสั่งซื้อปืนดินประสิวส่งเข้าไปเมืองถลางด้วย และหนังสือพ.ศ. ๒๓๓๔ เจ้าพระยาสุรินทรราชากับพระยาถลางเทียนมีไปถึงว่ากองทัพเมืองไทรบุรีเลิกราไปแล้ว หนังสือฉบับเดือนสิงหาคมปีพ.ศ. ๒๓๓๕ เล่าถึงพ่อจวนทำเรือรบที่บ้านคอกช้างและส่งพระราชทรัพย์เข้ากรุงเทพฯเป็นอันมาก จึงทำให้มีดีบุกที่จะซื้อขายให้พระยาราชกปิตันน้อยลง

        ครั้นถึงพ.ศ. ๒๓๓๗ เมื่อเจ้าพระยามหาเสนา อัครมหาเสนาบดีฝ่ายพระกลาโหมยกทัพไปเมืองทวายแล้วหายสาบสูญไปนั้น ทรงรับสั่งให้เจ้าพระยาสุรินทรราชาเข้ากรุงเทพฯเพื่อรับตำแหน่งสมุหะพระกลาโหมแทน เจ้าพระยาสุรินทรราชาจึงเดินทางเข้ากรุงเทพฯ

       เจ้าพระยาสุรินทรราชาจึงเข้าเฝ้า พร้อมขอพระบรมราชานุญาตให้ตนกลับไปรับราชการในตำแหน่งเดิม โดยอ้างว่าแก่ชราแล้ว อีกประการหนึ่งจะได้ไปตัดทางขนพระราชทรัพย์มาที่เมืองหลวงให้เร็วขึ้น จะได้ไม่สูญหายกลางทาง ด้วยพระราชทรัพย์จากเมืองพังงา ถลางและตะกั่วทุ่ง เดิมใช้เวลาเดินทางผ่านเขาสกมีแก่งมากน้ำเชี่ยว ทางกันดารพระราชทรัพย์จมน้ำหลายครั้ง ถ้าหากตัดทางใหม่เป็นเดินทางบกใช้เวลาเพียงสองคืน ไม่ลำบากนัก เมื่อถึงท่าพนมก็ล่องเรือถึงพุนพินแล้วออกพุมเรียง พร้อมกับขอพระราชทานช้างจากเมืองนครศรีธรรมราช ๑๐ เมืองไชยา ๑๐ ให้หลวงพิพิธคชภัณฑ์เป็นนายกองคุมช้างส่งพระราชทรัพย์  ทรงอนุญาต

        เจ้าพระยาสุรินทรราชาจึงลงมาให้ขุนพิมลสมบัติ ขุนเพชรคีรี ขุนศรีสงคราม ตั้งทำการอยู่ที่ปากพนม ตั้งแต่ทางคลองมลุ่ยถึงตำบลปากลาวให้หลวงฤทธิสงครามเป็นผู้รับผิดชอบ ส่วนด่านทั้งห้าคือ ด่านเชิงเขานางหงส์ ด่านกระดาน ด่านทุ่งคา ด่านมลุ่ย ด่านปากพนม เจ้าพระยาสุรินทรราชาเป็นผู้รับผิดชอบ ดังนั้นพระราชทรัพย์จากเมืองถลาง พังงาและตะกั่วทุ่งขนทางใหม่นี้ ส่วนที่ตะกั่วป่าให้ใช้เส้นทางเขาสก

        แล้วเจ้าพระยาสุรินทรราชาจึงให้ ขุนศรีสมโภชน์ถือหนังสือไปถึงเจ้าพระยานครศรีธรรมราช แจ้งเรื่องดังกล่าว ฝ่ายเจ้านครขออย่าให้เจ้าพระยาสุรินทรราชาแต่งตั้ง หลวงขุนหมื่นเลย เพราะลักลั่นกัน แต่เจ้าพระยาสุรินทรราชาไม่ยอม เพราะตนมีอำนาจตามรับสั่ง และควบคุมดูแลหัวเมืองฝั่งตะวันตกทั้ง ๘ และยังมีพระยาประสิทธิสงครามจางวาง ทั้ง ๘ หัวเมืองด้วย

        เจ้าพระยาสุรินทรราชามีบุตรธิดาหลายคน เช่น นายจุ้ย ได้เป็นพระยาอภัยบริรักษ์ พระยาพัทลุง พ.ศ. ๒๓๘๒ – ๒๓๙๓ บุตรคนหนึ่งชื่อนายอิน บุตรชายเป็นพระยาวรวุฒิไวย ( น้อย ) พระยาพัทลุง พ.ศ. ๒๔๑๒ – ๒๔๓๒ นายเริก หรือ ฤกษ์ เป็นพระยาณรงค์เรืองฤทธืประสิทธิสงคราม พระยาถลาง พ.ศ. ๒๓๘๐      คุณหญิงเพ็ชราพิบาล ภรรยาพระยาหนองจิก ( พ่วง ณ สงขลา )

        พระยาอภัยบริรักษ์ ( เนตร ) จางวางเมืองพัทลุง ผู้พี่กับ หลวงจักรานุชิต ( พิน ) ผู้น้อง ได้ขอพระราชทานนามสกุล เป็น “จันทโรจวงศ์”  ประกาศเป็นครั้งที่ ๑๗ เมื่อวันที่ ๖ มิถุนายน พ.ศ. ๒๔๕๗ เป็นลำดับที่ ๑๓๗๑

 

 

         :    สมบูรณ์ แก่นตะเคียน  ๒๑ มกราคม ๒๕๕๒

 

Title  :  Chaopraya Surintharacha ( Chan Chantarotvong )

 

        :   Somboon Kantakian     

       

       

            

 

บทความอื่นๆ ในหมวดเดียวกัน
หน่วยงานของรัฐ
  สกสค. ภูเก็ต
  ศาลากลางจังหวัดภูเก็ต
  อบจ. ภูเก็ต
  สนง.เขตการศึกษาภูเก็ต
  เทศบาลนครภูเก็ต
  เทศบาลเมืองกะทู้
  เทศบาลเมืองป่าตอง
  เทศบาลตำบลวิชิต
  เทศบาลตำบลรัษฎา
  เทศบาลตำบลเทพกระษัตรี
  เทศบาลตำบลฉลอง
  เทศบาลตำบลศรีสุนทร
  อบต.สาคู
  อบต.เกาะแก้ว
  ขนส่งจังหวัดภูเก็ต
โรงพยาบาล
  โรงพยาบาลวชิระภูเก็ต
  โรงพยาบาล อบจ.ภูเก็ต
  โรงพยาบาลถลาง
  โรงพยาบาลสิริโรจน์
  โรงพยาบาลกรุงเทพภูเก็ต
  โรงพยาบาลมิชชั่นภูเก็ต
เที่ยวภูเก็ต
  ภูเก็ตท่องเที่ยว
  แอร์เอเชีย
  บางกอกแอร์
  การบินไทย
  นกแอร์
  โอเรียนท์ไทย
แลกเปลี่ยนเงินตราและหุ้น
  ทองคำวันนี้
  ธนาคารกรุงศรีอยุธยา
  ธนาคารไทยพาณิชย์
  ธนาคารกรุงเทพ
  ตลาดหลักทรัพย์-หุ้น
  ตลาดหุ้น
กรมการกงสุลและสถานกงสุลในภูเก็ต
  กรมการกงสุล
  สถานกงสุลเดนมาร์ก ภูเก็ต
  สถานกงสุลเยอรมัน ภูเก็ต
  สถานกงสุลรัสเซัย ภูเก็ต
  สถานกงสุลฟีนแลนด์ ภูเก็ต
หนังสือพิมพ์
  มติชน
  ข่าวสด
  โลกวันนี้
  voice tv
  ไทยรัฐ
  เดลินิวส์
  คมชัดลึก
  ไทยทริบูน Thai Tribune
  สำนักข่าวอิศรา
  แนวหน้า
  บ้านเมือง
  ไทยโพสต์
  โพสต์ทูเดย์
  ทีนิวส์
  มุสลิมไทยโพสต์
  ผู้จัดการ
  สยามธุรกิจ
  มติชนสุดสัปดาห์
  Bangkok Post
  The Nation
  อาเซียนว็อตช์ aseanwatch
หนังสือพิมพ์ท้องถิ่น
  Phuket Gazette
  Phuket Wan
  ข่าวภูเก็ตออนไลน์
  เสียงใต้รายวัน
หางานทำที่ภูเก็ต
  หางานในภูเก็ต Phuketall Jobs
  ศูนย์รวมงานจังหวัดภูเก็ต
  สมัครงานที่ภูเก็ต
  หางานทำที่จังหวัดภูเก็ต
หนังสือพิมพ์เพื่อนบ้าน
  Vientianemai
  Pasaxon
  The Phnom Penh Post
  The Myanmar Times
  Myammar
  The Irrawaddy
  Hanoitimes
  Thanh Nien News
  malaysiakini
  The StraitsTimes
  New Straits Times
  Tha Jakatar Post
  The Jakarta Globe
  Inside Indonesia
  The Manila Times
  Phillippine Daily Inquirer
  Phillippine Times
มูลนิธิ สมาคม
  มูลนิธิกุศลธรรมภูเก็ต
  มูลนิธิเมืองเก่าภูเก็ต
เรื่องน่าสนใจ
  เวลาทั่วโลก
  รหัสไปรษณีย์ไทย
  การหาระยะทางจากเมืองสู่เมือง
มุมนักเสี่ยงโชค
  ตรวจรางวัลสลากกินแบ่งรัฐบาล